Panleukopenia, kedilerde görülen bulaşıcı bir viral hastalık olup parvovirus tarafından tetiklenir. Enfeksiyon; kanlı olabilen ishal, kusma ve ileri derecede dehidrasyona yol açabilir.
Hastalık her yaştaki kediyi etkileyebilir. Yavru kedilerde anneden gelen maternal antikor koruması yaklaşık 6-8 haftalık yaşa kadar sürer; bu korumanın azaldığı, aşısız 2-6 aylık yavrularda ölüm oranı yüzde 50-90'a kadar çıkabilir.
Hastalığın belirtileri arasında aniden başlayan ishal, kusma, ateş ve halsizlik yer alır. Hasta kedilerde tipik olarak karın ve çenenin yere değdiği, ayakların ise vücudun altında toplandığı karakteristik bir duruş gözlenir.
Gebe kedilerin virüsle enfekte olması durumunda, virüs plasenta yoluyla yavrulara geçebilir ve doğacak yavrularda serebellar hipoplazi adı verilen bir gelişim bozukluğuna neden olabilir. Bu durumda yavrular denge bozukluğu ve sarsıntılı hareketlerle doğar; bu nörolojik bulgular genellikle kalıcıdır, ancak çoğu zaman yavrunun yaşam kalitesini ciddi şekilde etkilemeden yönetilebilir.
Aşılama, panleukopeniaya karşı en etkili korumadır. Kedilere 7. ve 10. haftalarda uygulanan ve her yıl tekrarlanan karma aşı, hastalığa karşı bağışıklık kazandırır.
Tanı, hızlı test kitleri ya da serolojik testlerle konulur. Dışkı yoluyla bulaşan virüs, dış ortamda aylarca enfektif kalabilir ve birçok yaygın dezenfektana karşı dirençlidir; bu nedenle çoklu kedi bulunan ortamlarda hijyen kurallarına özenle uyulmalıdır.
Barınaklardan veya sokaktan sahiplenilen yavru kedilerde aşı geçmişi genellikle bilinmediğinden, sahiplenme sonrası en kısa sürede veteriner kontrolüne götürülüp aşı programına başlanması şiddetle önerilir. Aşı programı tamamlanana kadar yavru kedinin diğer kedilerle ve dış ortamla temasının sınırlı tutulması, bu kritik dönemde en güvenilir korumadır.
Panleukopenia zoonoz bir hastalık değildir, yani insanlara bulaşmaz. Tedavi yaklaşımı; sıvı ve elektrolit takviyesi, geniş spektrumlu antibiyotikler ve bağışıklık sistemini destekleyici ilaçları kapsar. Erken evrede başlanan yoğun destekleyici tedavi, hayatta kalma oranını belirgin şekilde artırır.
Panleukopenia hızlı seyri nedeniyle saatler içinde kritikleşebilen bir hastalıktır. Yavru kedinizde ani halsizlik, iştahsızlık ve kusma-ishal birlikteliği fark ettiğinizde vakit kaybetmeden bir veteriner hekime başvurmanızı öneririz. Yeni bir yuva ortamına kedi getirecek ailelerin, sahiplenmeden önce o ortamda daha önce hasta bir kedi bulunup bulunmadığını araştırması ve gerekiyorsa yüzeyleri virüse etkili dezenfektanlarla temizlemesi akıllıca bir önlemdir.